خلیج گرگان

خلیج گرگان بزرگ‌ترین خلیج دریای خزر است که بر اثر پیشروی و گسترش شرقی رشته ساحلی شبه جزیره میانکاله در جنوب شرقی دریای خزر تشکیل شده است. وسعت خلیج گرگان حدود ۴۰۰ کیلومتر مربع است. طول خلیج در جهت غربی به شرقی حدود۷۰ کیلومتر و عرض آن نیز بین ۱۳ تا ۱۴ کیلومتر است، ولی کاملاً بر خلاف شبه جزیره میانکاله، از غرب به شرق به عرض خلیج افزوده می‌شود. خلیج گرگان کم عمق است، به طوری که با در نظر گرفتن بالا آمدگی آب، حد اکثر عمق آن به ۴ متر می‌رسد و از غرب به شرق تا حوا لی ضلع جنوبی آشوراده به عمق آب افزوده می‌شود.

درجه شوری آب خلیج در قسمت‌های غربی به علت کمی عمق و افزایش تبخیر، قدری بیش تر از شوری آب دریای خرر است. در دهانه رود‌های پر آبی مانند قره سو وگهر باران به علت ورود آب شیرین، از درجه شوری آب آن کاسته می‌شود برعکس به درجه گل آلودگی آن افزوده می‌شود. حدود ۲۵ رود و نهرکوچک از دامنه شمالی البرز وارد خلیج گر گان می‌شوند. در کل مقدار آب ورودی خلیج (به استثنای ماه‌های آبان تا اسفند)کمتر از آب خروجی است وکمبود آب آن از طریق دریای خزر تامین می‌شود.

این وضع سبب شده است که یک جریان شدید طولانی از دریا به خلیج و یک جریان ضعیف وکوتاه مدت از خلیج به دریا، از طریق تنگه بندر ترکمن- آشوراده برقرارگردد. اکولوژی خلیج گرگان تحت تأثیر دریای خزر، رودهای مجاورو شبه جزیره میانکاله قرار گرفته است که در رشد و تکثیر آبزیان، ماهیان استخواندارو ماهیان غضروفی وجذب پرندگان مهاجر زمستانی نقش مهمی دارد. بدین جهت می توان گفت که شبه جزیره میانکاله و خلیج گر گان دو محیط زیستی و جغرافیایی جدایی نا پذیرند.