تل خندق

در حدود شمال براز جان، در سمت راست و چپ جاده ای که به طرف دالکی می‌رود، در سطح وسیعی، تعدادی تپه و محوطه باستانی وجود دارد که برخی تسطیح شده و برخی هنوز تا حدودی سالم مانده اند. در سمت راست جاده اسفالته فوق آثار یک قلعه دایره ای شکل دیده می‌شود که دیوارهای بلند دور آن به وضوح قابل رویت است. بلندی این دیوار در حال حاضر نسبت به سطح زمین در برخی جاها حدود ۵ متر است. ظاهرأ دور این قلعه خندقی وجود داشته است که آثار آن در سمت شرق و جنوب شرقی آن به وضوح دیده می‌شود. عرض دیوار به ۶/۵ متر می‌رسد. ارتفاع موجود و عرض دیوار، بدون محاسبه کف خندق تا بالای دیوارها عظمت و موقعیت قلعه را مشخص می‌سازد. در سمت چپ جاده نیز آثار فراوانی چه به صورت تپه و چه به صورت محوطه‌های مسطح وجود دارد.

در سرتاسر این محوطه‌های وسیع آثار زیادی به صورت قطعات سفال قرمز رنگ وخاکستری رنگ ساده و همچنین تعدادی سفال از انوع لعابدار دوره اشکانی پر اکنده است. همچنین در برخی از محوطه‌های فوق، قطعاتی از گدازه آهن وجود دارد که همین امر بر وجود کارگاه‌های ذوب فلز دلالت دارد. یک سنگ آسیاب بزرگ در پای تپه ای افتاده است و در حول و حوش این سنگ علاوه بر قطعات ظروف سفالی، قطعاتی از هاون‌های سنگی دو دسته نیز وجود دارد.

علاوه بر آن در سطح منطقه برازجان اشیایی شبیه به آن چه در چغازنبیل و شوش به عنوان میخ‌های تزئینی نامگذاری شده اند، به طور فراوان ملاحظه می‌شود. این میخ‌های تزئینی حدود۱۷ سانتی متر بلندی دارند و دارای قاعده دایره ای شکل تخت هستند. قطر آنها نیز حدود ۱۷ ساتنی متر است. طرف دیگر آن به صورت قارچی است که انتهای گرد آن کم عمق مقعر است. سفال‌های آن مرغوب و به خوبی در کوره پخته شده اند. استحکام این سفال‌ها خیلی بیشتر از استحکام سفال‌های معمولی است و وزن نسبتأ زیادی نسبت به حجم و شکل خود دارند.