قلعه سنندج (دژ سنه)

یکی از قلعه‌های قدیمی کردستان قلعه سنندج بود. هنگامی که (سلیمان خان اردلان)از طرف (شاه صفی) به عنوان والی کردستان منسوب شد مرکز ایالت کردستان را از حسن آباد به سنندج انتقال داد و قلعه ای ساخت که به (دژ سنه) معروف شد. این قلعه بعدها با گسترش شهر در داخل محله ای قرار گرفت که به محله (میان قلعه) معروف بود. (سنه دژ) بالای تپه ای در کمال استحکام بنا شد و در برخی کتب توصیف جالبی از فضاها و تزیینات معماری آن آمده است. از جمله: برگرد محله میان قلعه که دارالحکومه و سرای خسرو خان و امان اله خان بود دیواری کشیده اند مشتمل بر چهار دروازه اول دروازه (قلعه چوالان) که رو به مغرب دارد. دوم دروازه (تپوله) سوم دروازه (عبدالعظیم) که روی آن به سمت قبله است. چهارم دروازه (بازار) که رو به مشرق است. به این ترتیب مشخص می‌شود که قلعه سنندج هسته مرکزی یا ارک حکومتی (کهندژ) بود.